Στις επιπτώσεις της συνεχιζόμενης οικονομικής κρίσης στις αγοραστικές συνήθειες των ελλήνων καταναλωτών αναφέρεται έρευνα του Ινστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ).
Σύμφωνα με την έρευνα, 8 στους 10 καταναλωτές κυνηγούν προσφορές και εκπτώσεις, 83% αναβάλλουν προσωπικές αγορές ή αγοράζουν οικονομικότερες εναλλακτικές προϊόντων και 2 στους 3 έχουν μειώσει την κατανάλωση ρεύματος και τις αγορές τροφίμων.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε την εβδομάδα 29 Αυγούστου έως 2 Σεπτεμβρίου 2022 και αφορούσε ανάμεσα σε άλλα θέματα και την αντιλαμβανόμενη επίδραση των ανατιμήσεων, του πολέμου στην Ουκρανία και της πανδημίας COVID-19 στις καταναλωτικές συνήθειες στην Ελλάδα.
Διαβάστε επίσης: Γιατί εξαφανίζονται οι προσφορές στα σούπερ μάρκετ;
Όπως καταγράφεται στο σχήμα 1, υπάρχουν σημαντικές αλλαγές το τελευταίο διάστημα στις καταναλωτικές συνήθειες σε διάφορες περιοχές συμπεριφορών, οι οποίες αποδίδονται σε μεγάλο βαθμό στις συνέπειες του πολέμου (π.χ. ανατιμήσεις προϊόντων).
Οι αγοραστικές συνήθειες
Καταρχάς είναι ξεκάθαρη μία τάση των καταναλωτών για εξοικονόμηση χρημάτων για τις αγορές βασικών αγαθών.
Συγκεκριμένα:
- Το 84% του κοινού δηλώνει ότι κυνηγάει περισσότερο προσφορές και εκπτώσεις (έναντι 79% στη μέτρηση του Απριλίου 2022), άλλωστε η μέση εξοικονόμηση των καταναλωτών από τις προσφορές και τις εκπτώσεις στο σουπερμάρκετ, σταθερά ξεπερνά το 13%.
- Το 75% δηλώνει ότι επιλέγει οικονομικότερες ή φθηνότερες επιλογές προϊόντων, κάτι που αποδεικνύεται από την αύξηση των πωλήσεων των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας το πρώτο τρίμηνο του 2022, η οποία πλησιάζει το 10%.
- Το 67% δηλώνει ότι έχει μειώσει συνολικά τις αγορές σε είδη τροφίμων και είδη παντοπωλείου (έναντι 61% στη μέτρηση του Απριλίου).
Αντίστοιχη είναι και η συμπεριφορά σε σχέση με την εξοικονόμηση στην κατανάλωση του ηλεκτρικού ρεύματος. Συγκεκριμένα το 63% του κοινού δηλώνει ότι έχει μειώσει το τελευταίο διάστημα την κατανάλωση ρεύματος.
Πρόκειται άλλωστε και για τη δαπάνη με τη μεγαλύτερη ανατίμηση το τελευταία διάστημα.
Εκτός των βασικών αγαθών, εντονότερη είναι η τάση εξοικονόμησης χρημάτων στις δευτερεύουσες αγορές, όπως είναι οι αγορές για προσωπική φροντίδα, για είδη οικιακής βελτίωσης ή για αγορές παγίων.
Συγκεκριμένα:
- Το 83% δηλώνει ότι έχει αναβάλει αγορές για προσωπικά αντικείμενα, για ρούχα ή για είδη σπιτιού (έναντι 75% στη μέτρηση του Απριλίου). Πρόκειται για μία τάση που συμπίπτει σε μία χρονική συγκυρία κατά την οποία η αγορά ανέμενε μεγαλύτερη κίνηση λόγω και της εκπτωτικής περιόδου.
- Το 44% αποφεύγει να κάνει αγορές προκειμένου να έχει χρήματα σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης. Η τάση αυτή η οποία καταγράφηκε και την περίοδο της κρίσης της πανδημίας, καταγράφεται και σήμερα, αρκετά εντονότερα.
Το βασικό κριτήριο
Το πόσο έντονη είναι η στροφή του αγοραστικού κοινού στην εξοικονόμηση χρημάτων αποτυπώνεται στο σχήμα 2. Στο σχήμα καταγράφει διαχρονικά την προτεραιότητα που δίνουν οι καταναλωτές την τελευταία 4ετία σε σχέση με την επιλογή τροφίμων.
Συνολικά τον τελευταίο χρόνο από τον Ιούλιο και μετά, η χρηματική δαπάνη αποτελεί το βασικό κριτήριο, αλλά ειδικά στις τελευταίες μετρήσεις η ένταση είναι εντυπωσιακή.
Ενώ τα προηγούμενα χρόνια το ποσοστό του αγοραστικού κοινού που αγόραζε βασικό κριτήριο τα χρήματα κινούταν περί το 30% και σε ίδια επίπεδα με τα ποιοτικά κριτήρια, σήμερα το ποσοστό αυτό ξεπερνάει το 60%. Το στοιχείο αυτό δείχνει πόσο έντονη είναι η ανησυχία του κοινού και την αλλαγή στην αγοραστική συμπεριφορά.
Με δεδομένο ότι η διαφαινόμενη οικονομική κρίση και η αναστάτωση στις διεθνείς τιμές και στη διεθνή εφοδιαστική αλυσίδα τροφίμων δεν φαίνεται να αποκλιμακώνεται στο άμεσο μέλλον, οι καταγραφές τις συγκεκριμένης έρευνας δείχνουν ότι το ελληνικό καταναλωτικό κοινό είναι ανήσυχο τόσο για το παρόν, αλλά και για το μέλλον, κάτι που επηρεάζει πλέον τις καταναλωτικές του συνήθειες.
Η ανησυχία
Παρόλα αυτά καταγράφεται μείωση στην ανησυχία του κοινού για ελλείψεις στα ευρέως καταναλωτικά προϊόντα τροφίμων, από 72% σε 53% (σχήμα 3).
Ενώ παράλληλα ένα πολύ μικρό ποσοστό, μόλις 14% δηλώνει ότι δεν εμπιστεύεται τα σουπερμάρκετ ότι φροντίζουν να μην υπάρξουν ελλείψεις στα ράφια των καταστημάτων, με τη συντριπτική πλειοψηφία (86%) να μη εκφράζει τέτοια ανησυχία.
Αυτό είναι αποτέλεσμα τόσο της παρούσας εικόνας των καταστημάτων τα οποία δεν παρουσιάζουν ελλείψεις, αλλά και της εμπειρία από την κρίση της πανδημίας του 2020, οπότε και πάλι δεν είχαν υπάρξει ελλείψεις στα ράφια των καταστημάτων.
Τέλος, οι ηλεκτρονικές αγορές εμφανίζουν μία μικρή κάμψη το τελευταίο διάστημα, η οποία αποδίδεται εν μέρει σε διόρθωση ύστερα από τις πολύ μεγάλες αυξήσεις του 2020 και εν μέρει στην τάση αναβολής αγορών και στην εν γένει μείωση του όγκου αγορών το τελευταίο εξάμηνο.
Οι ηλεκτρονικές πωλήσεις
Πρακτικά μετά την ιδιαίτερα απότομη αύξηση των ηλεκτρονικών πωλήσεων λόγω της πανδημίας και ειδικά των απαγορευτικών, η οποία ανέβασε τη διείσδυση των ηλεκτρονικών αγορών (δηλαδή τις τελευταίες 10 ημέρες) στο 50% γενικά και στο 12% για τα είδη παντοπωλείου, η περίοδος 2021-2022 έφερε μία σταδιακή διόρθωση σε ποσοστά 36% και 9% αντίστοιχα.
Παρά τη διόρθωση αυτή οι ηλεκτρονικές πωλήσεις παραμένουν πολλαπλάσιες αυτών της περιόδου πριν το 2020, ενώ το τελευταίο 6μηνο φαίνεται ότι ξεκινάει νέα ανάπτυξη του καναλιού αυτού με τα ποσοστά να παρουσιάζουν άνοδο.
Latest News
Στη «γυάλινη σφαίρα» της Moody's - Πού θα κάτσει η μπίλια για πληθωρισμό και ανάπτυξη στην Ελλάδα
Η χώρα γνώρισε ένα ισχυρό τρίτο τρίμηνο λέει η Moody's, αλλά το εξωτερικό εμπόριο συνεχίζει να επιβαρύνει την ανάπτυξη
Πόσο μειώθηκαν οι τιμές στα τρόφιμα - Τι λέει το υπουργείο Ανάπτυξης για τους ελέγχους
Εντός του 2024, έχουν πραγματοποιηθεί από τις υπηρεσίες του υπουργείου εκατοντάδες έλεγχοι για την αντιμετώπιση φαινομένων αθέμιτης κερδοφορίας
«Παζάρια» των ασφαλιστών για να ψαλιδίσουν τις αυξήσεις στα ασφάλιστρα υγείας
Τι αντάλλαγμα ζητούν οι ασφαλιστικές για να φρενάρουν τις ανατιμήσεις στα ασφάλιστρα υγείας - Τι λένε έγκυρες πηγές στον ΟΤ
Νέα «φωτιά» στις τιμές ακινήτων - Πώς κινήθηκαν ανά περιοχή το τέταρτο τρίμηνο [πίνακες]
Οι μέσες ζητούμενες τιμές πώλησης σημείωσαν άνοδο 7,9% σε σύγκριση με το 4ο τρίμηνο του 2023 και αύξηση 2,2% σε σχέση με το 3ο τρίμηνο του 2024
Μιχάλης Γραμματικόπουλος (Moody’s): Ποιους κλάδους της οικονομίας απειλεί η κλιματική αλλαγή
Ο οικονομικός αναλυτής και assistant director στη Moody’s αναλύει στην έντυπη έκδοση του Οικονομικού Ταχυδρόμου στο Βήμα. τα σενάρια βάσει των οποίων διάφορες κλιματικές πολιτικές, εκπομπές αερίων, άνοδοι των θερμοκρασιών και φυσικοί κίνδυνοι μπορούν να πλήξουν τη χώρα μας
Άνοδος 81% στις ρυθμίσεις του Εξωδικαστικού το 2024
Χατζηδάκης: Οι αλλαγές που κάναμε βελτίωσαν σημαντικά τον εξωδικαστικό μηχανισμό
Άνοιξε η Πλατφόρμα KYC της Αναπτυξιακής Τράπεζας
Αφορά την υποδοχή αιτήσεων στο Ταμείο Χαρτοφυλακίου Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης
Η πρώτη «έξοδος» της Ελλάδας στις αγορές το 2025 - «Βγαίνει» με 10ετές ομόλογο
Η συναλλαγή αναμένεται να πραγματοποιηθεί τις επόμενες μέρες (πιθανότατα αύριο ή την Τετάρτη)
Σε ισχύ ο νέος ελληνικός κανονισμός για τα crypto - Τι περιλαμβάνει
Κρυπτονομίσματα: Σε ποιες κατηγορίες εφαρμόζεται ο κανονισμός - Θεσπίζονται κανόνες αστικής ευθύνης - Οι κανόνες για τους εκδότες
Στο 2,6% ο πληθωρισμός τον Δεκέμβριο - Αρνητικός ο δείκτης στα τρόφιμα μετά 3,5 χρόνια [γραφήματα]
Πληθωρισμός: Ανατιμήσεις «φωτιά» σε ασφάλιστρα υγείας και ενοίκια - Αποπληθωρισμός στα τρόφιμα για πρώτη φορά μετά τον Μάιο του 2021