
Το κτιριακό συγκρότημα ΕΡΙΑ του Δήμου Ηρωικής Πόλης Νάουσας, στεγάζει το Κέντρο Βιομηχανικής Κληρονομιάς και τη μόνιμη έκθεση «Ιστορίας Νήματα. Η βιομηχανία της κλωστοϋφαντουργίας στη Νάουσα». Το πρώην βιομηχανικό συγκρότημα της εταιρείας ΕΡΙΑ και μετέπειτα τμήμα της γνωστής ΒΕΤΛΑΝΣ, βρίσκεται στο απώτερο ανατολικό άκρο της Αράπιτσας, πάνω στη νότια όχθη του ποταμού, σε άμεση σχέση με τον Πολυχώρο Πολιτισμού Χρήστος Λαναράς, το Γενικό Νοσοκομείο και το Δημοτικό Πάρκο της πόλης, στο κομβικό σημείο του δικτύου των διαδρομών γνωριμίας με τη βιομηχανική κληρονομιά της Νάουσας.
Από την έναρξη της λειτουργίας του τον Σεπτέμβριο του 2021, το Κέντρο αποτελεί έναν ζωντανό οργανισμό στην πόλη, όντας ένας χώρος με πολύπλευρη δραστηριότητα και «ανοιχτές πόρτες», ένας χώρος ψυχαγωγίας, ενημέρωσης και αναψυχής μέσα από τη διοργάνωση εκδηλώσεων, προβολές ταινιών, διαλέξεις, ημερίδες, εκπαιδευτικές δράσεις κλπ.
Σύντομο βίντεο της ιστορίας του εργοστασίου και της δημιουργίας του Κέντρου είναι διαθέσιμο στον εξής σύνδεσμο:

Η ιστορία του εργοστασίου
Το αρχικό κτίριο του εργοστασίου σχεδίασε ο Ξενοφώντας Παιονίδης, ένας από τους σημαντικότερους αρχιτέκτονες του νεοκλασικισμού με πλούσιο έργο στη Θεσσαλονίκη, αλλά και σε άλλες περιοχές της Μακεδονίας. Η ομόρρυθμη εταιρεία Χατζηλάζαρος, Αγγελάκης & Σία συστάθηκε το 1907, ενώ το 1912 μετονομάστηκε σε ΕΡΙΑ – Ανώνυμος Ελληνική Υφαντουργική Εταιρεία Ναούσης. Η ακμή της επιχείρησης οφειλόταν κατά μεγάλο ποσοστό στο γεγονός ότι από την αρχή της λειτουργίας της παρήγαγε χακί ύφασμα για τον Οθωμανικό και στη συνέχεια για τον ελληνικό στρατό. Ωστόσο, η οκταετία 1927-1935 χαρακτηρίστηκε από μία δραματική μείωση στα έσοδά της, η οποία αποδόθηκε στη διακοπή των παραγγελιών από τον στρατό. Τον Μάρτιο του 1938, η εταιρεία διέκοψε οριστικά τις εργασίες της. Μέχρι και το τέλος του πολέμου το εργοστάσιο παρέμεινε κλειστό, ενώ κατά τον Εμφύλιο το 1949 οι μονάδες του καταστράφηκαν.
Το 1960 η εταιρεία εξαγοράστηκε από τη ΒΕΤΛΑΝΣ ΝΑΟΥΣΑ Α.Ε. Από τότε και σχεδόν για τρεις δεκαετίες το εργοστάσιο της ΒΕΤΛΑΝΣ παρήγαγε τις περίφημες κουβέρτες «Βέτλανς Νάουσα», με το κτίριο του πρώην ΕΡΙΑ να αποτελεί τα βαφεία της επιχείρησης. H εταιρεία από τα τέλη της δεκαετίας του 1960 και μέχρι τα μέσα του 1980 γνώρισε μεγάλη ακμή. Από το 1985, ωστόσο, άρχισε να αντιμετωπίζει δυσκολίες και το 1990 η επιχείρηση έκλεισε. Το 2000 ο Χρήστος Λαναράς αγόρασε και δώρισε τις εγκαταστάσεις στον Δήμο Ηρωικής Πόλης Νάουσας.

Η έκθεση «Ιστορίας Νήματα. Η βιομηχανία της κλωστοϋφαντουργίας στη Νάουσα»
Η έκθεση που υλοποίησε ο Δήμος Ηρωικής Πόλης Νάουσας παρουσιάζει τη βιομηχανική ιστορία της κλωστοϋφαντουργίας της πόλης ενταγμένη στα ιστορικά, οικονομικά και κοινωνικά της συμφραζόμενα, αναδεικνύοντας όλα τα μνημεία της βιομηχανικής κληρονομιάς της, δηλαδή τα εργοστάσια-πρώην επιχειρήσεις, καθώς και τις παραγωγικές διαδικασίες, τον ρόλο και τη λειτουργία των μηχανών αλλά και την οργάνωση της εργασίας. Δίνει έμφαση στην υδροκίνηση, τη βασική πηγή ενέργειας της προβιομηχανικής και βιομηχανικής εποχής και παράλληλα φέρνει στο φως τις ιστορίες των ανθρώπων, εργατών και βιομηχάνων, εργοδοτών και εργαζομένων. Στην έκθεση συνυφαίνονται δύο αφηγηματικοί άξονες, ο ένας εκ των οποίων αναδεικνύει πτυχές της βιομηχανικής ιστορίας της πόλης ως τον Μεσοπόλεμο και ο άλλος τις πρόσφατες μνήμες των ανθρώπων της. Με αυτόν τον τρόπο τα νοήματα που διαμορφώνονται, άλλοτε αλληλοσυμπληρώνονται και άλλοτε αντιπαρατίθενται, καθώς οι εποχές επέφεραν σημαντικές αλλαγές στην κοινωνία, τα ήθη και τις συνθήκες εργασίας. Η έκθεση είναι κατά βάση ανθρωποκεντρική και επιχειρεί να ανασυγκροτήσει τη συλλογική μνήμη, λαμβάνοντας υπόψη, εξάλλου, ότι δεν υπάρχει μόνο μία μνήμη αλλά πολλές, όσες και όλοι εμείς, και η ιστορία συντίθεται από πολλές μικροϊστορίες.
Πληροφορίες
Το Κέντρο λειτουργεί καθημερινά τις ώρες 09:00-14:00 και κατόπιν ραντεβού για οργανωμένες επισκέψεις – ξεναγήσεις. Στο χώρο λειτουργεί οργανωμένο πωλητήριο αναμνηστικών. Τηλέφωνο επικοινωνίας: 23320 25495. www.erianaoussa.gr


Latest News

Εθνικό Γεωλογικό Μουσείο: «Θησαυροφυλάκιο» για τον ορυκτό πλούτο της χώρας από την ΕΑΓΜΕ
Η Ελληνική Αρχή Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών (Ε.Α.Γ.Μ.Ε.) δημιούργησε ένα νέο μουσείο, με σκοπό την προστασία, τη διαφύλαξη, την οργάνωση και την προβολή του ορυκτού πλούτου και της γεωλογικής ιστορίας της χώρας μας

Πώς το Minecraft κατέκτησε τον κόσμο;
Η ταινία «A Minecraft Movie» που βρίσκεται στις αίθουσες και το «κόλλημα» του ηθοποιού Τζακ Μπλακ - Tο βιντεοπαιχνίδι Minecraft με τις περισσότερες πωλήσεις όλων των εποχών

Sotheby’s: Ο Αμερικανός CEO Τσαρλς Στιούαρτ που κρατάει το τιμόνι σε ασταθή οικονομικά νερά
Ο Διευθύνων Σύμβουλος toy Sotheby's μίλησε για την μπανάνα 6,2 εκατομμυρίων δολαρίων, τους δισεκατομμυριούχους κρυπτονομισμάτων και το μέλλον της αγοράς τέχνης

«Μπλόκο» από το ΚΑΣ σε Λάνθιμο για γύρισμα στην Ακρόπολη - Τι συνέβη
Ο βραβευμένος Έλληνας δημιουργός Γιώργος Λάνθιμος ήθελε να κάνει ένα γύρισμα για τη νέα του ταινία «Bugonia» στην Ακρόπολη, ωστόσο το ΚΑΣ αποφάσισε ομόφωνα να μην κάνει δεκτό το αίτημά του.

Φεύγει ο επικεφαλής εμβολίων της FDA και οι μετοχές φαρμακοβιομηχανιών γίνονται... συντρίμμια
Ο Μαρκς επέβλεψε την έγκριση των εμβολίων κατά της COVID-19 ως επικεφαλής του Κέντρου Βιολογικής Αξιολόγησης και Έρευνας του FDA

Η «χρυσή» Euroleague - Από τον Ναν και τον Βεζένκοφ στα 2.600.000 του Σλούκα
Πόσοι Έλληνες βρίσκονται στη λιστα με τους δέκα πιο ακριβοπληρωμένους παίκτες στη Euroleague

Πέθανε ο Ρίτσαρντ Τσάμπερλεϊν
O ηθοποιός Ρίτσαρντ Τσάμπερλεϊν πέθανε σε ηλικία 90 ετών

Νταν Κιούριακ: Οι Καναδοί αισθάνονται ότι έχουν δεχτεί επίθεση
Δύο χρόνια ανάπτυξης θα κοστίσουν οι δασμοί που επιβάλλουν οι ΗΠΑ στον Καναδά δηλώνει στη συνέντευξή του στα «ΝΕΑ Σαββατοκύριακο» ο συνεργάτης του CD Howe Institute

Βαγγέλης Μαρινάκης στη Νέα Υόρκη – «Παίρνουμε ευρωπαϊκά και πρωταγωνιστούμε σε όλη την Ευρώπη» (pics+vid)
Ο σύνδεσμος φιλάθλων του Ολυμπιακού στη Νέα Υόρκη, βράβευσε τον ηγέτη της «ερυθρόλευκης» ΠΑΕ, Βαγγέλη Μαρινάκη.

Αλλαγή ώρας: Γιατί γίνεται πάντα Κυριακή – Πότε γυρίζουμε τα ρολόγια μας μπροστά
Η αλλαγή ώρας μπορεί να αναστατώσει το σώμα μας, να προκαλέσει αϋπνίες, ημικρανίες και πονοκεφάλους